SON DAKİKA
Sağlık Bakanı Koca: Anne adaylarımız tereddüt etmeden aşılarını olmalı
Cumhurbaşkanı Erdoğan: ABD, Afgan mülteciler konusunda daha fazlasını yapmalı
Hava kirliliği Kovid-19'a yakalanma ve hastalığı ağır geçirme riskini artırıyor
Beyşehir Gölü kenarındaki sulak alan kurudu, yüzlerce balık telef oldu
Çeltik ambarı Edirne'de hasat başladı
Bodrum'un suyunu karşılayan Mumcular Barajı yüzde 10'luk seviyenin altına düştü
KKTC Cumhurbaşkanı Tatar: Cumhurbaşkanı Erdoğan bizim sesimiz ve gücümüz olmuştur
Doğu Anadolu'daki 5 ilde gök gürültülü sağanak etkili olacak
Üçüncü doz aşılamanın sürdüğü İsrail'de 2 ayın en düşük vaka sayısı kaydedildi
Muğla'daki Azize Meryem Kilisesi restore edilerek turizme kazandırılacak
Almanya Sağlık Bakanı Spahn Kovid-19 salgının ilkbaharda sona ermesini bekliyor
Devegeçidi Baraj Gölü kuraklık tehlikesi yaşıyor
Fransız siyaset bilimci, denizaltı krizinde Macron'un ABD'ye karşı önlem alamayacağını belirtti
Batı Karadeniz'in 'Efes'inde yeni bulgular gün ışığına çıkarılıyor
Darbe girişimi sonrası FETÖ'nün 'gaybubet' evlerine 265 operasyon düzenlendi
Ampute Milli Futbol Takımı 'kupa' sözü verdikleri sağlıkçıları ziyaret etti
Flüt sanatçısı Evcil, Thomas de Hartmann'ın ilk kez kaydedilen 'Andaluz' konçertosunu yorumladı
Koronavirüs Bilim Kurulu, Bakan Koca başkanlığında bu akşam toplanacak
İstanbul'da aşılama oranı yüzde 83,8'e çıktı
Türkiye soğuk ve yağışlı havanın etkisi altına giriyor
Dolar 8,6648
Euro 10,1426
Altın 490,52
BİST 1.407
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Kayseri 16°C
Sağanak Yağışlı
Kayseri
16°C
Sağanak Yağışlı
Cum 17°C
Cts 20°C
Paz 23°C
Pts 24°C

TUSAŞ milli hava aracı projeleri için yeni teknolojilere odaklandı

Türk Havacılık ve Uzay Sanayii AŞ, uçak, helikopter, insansız hava aracı ve uyduların üretim süreçlerinin iyileştirilmesi ve performanslarının artırılması için bir dizi yeni teknolojiyi bünyesine katmaya hazırlanıyor.

TUSAŞ milli hava aracı projeleri için yeni teknolojilere odaklandı
A+
A-
09.04.2021
980
ABONE OL

ANKARA (AA) – AA muhabirinin edindiği bilgiye göre, TUSAŞ Teknoloji Yol Haritası/Kazanım Planı’nda yer alan ve öncelikli teknoloji konularında paydaşlarıyla gerçekleştirmeyi planladığı Ar-Ge projeleri için yeni alanlar belirledi.

Bu kapsamda, halihazırda sürdürülen çalışmalara Alüminyum Parçaların Bor İçeren Yapılar ile Kaplanması, Bilişsel Pilot Modellerinin Geliştirilmesi, Uydu Platformları İçin En Kötü Durum Çalışma Zamanı Analiz Aracının Geliştirilmesi, Lazer (Ölçüm Aleti) Entegre Montaj Fikstürü Kontrol Sistemi ve Yazılımı Tasarımı başlıkları eklendi.

Bu konularda yürürlüğe alınması uygun bulunan projeler uygun modelle (Ar-Ge destekleri, TÜBİTAK 2244 Sanayi Doktora Programı, Savunma Sanayii İçin Araştırmacı Yetiştirme Programı, TUSAŞ öz kaynak bütçesi ve benzeri) hayata geçirilecek.

TUSAŞ’ın gündemine aldığı çalışma alanlarından birini “Alüminyum Parçaların Bor İçeren Yapılar ile Kaplanması Projesi” oluşturuyor. Hava aracında kullanılan alüminyum parçaların korozyon direncinin artırılması ve boyanın yüzeye yapışmasının sağlanması amacıyla yüzey kaplamaları uygulanıyor. Bor bileşiklerinin metal yüzeylere uygulandığında korozyon önleyici özelliği olduğu biliniyor. Buna ek olarak bor bileşiklerinin yangın önleyici, elektrik yalıtımı veya yarı iletkenlik sağlama gibi üstün fiziksel özellikleri bulunuyor. Havacılıkta elektrokimyasal yöntemler ile alüminyum üzerinde oksit yapı oluşturulması yaygın olarak uygulanıyor.

Alüminyum Parçaların Bor İçeren Yapılar ile Kaplanması başlığı altında, havacılıkta uygulanan geleneksel kimyasal yüzey işlemleri yerine, bor içeren malzemeler ile alüminyum parçaların kaplanması ve testlerle doğrulanması bekleniyor.

Pilotlar gibi düşünen model

TUSAŞ ayrıca “Bilişsel Pilot Modellerinin Geliştirilmesi” konusunda teknoloji kazanımı amaçlıyor.

Simülatörler, gömülü eğitim sistemleri, harekat analiz araçları gibi ortamlarda düşman ya da dost kuvvetlerin gerçekçi hareketini sağlayacak karar modelleri yeterli seviyede bulunmuyor. Tam otonom görev profillerinin yüksek kabiliyetteki pilotlar gibi düşünerek hareket etmesi gerekiyor. Bu çözüm için doğru zamanda ve her seviyede en doğru kararı verecek bir karar destek sisteminin kurgulanması zorunluluğu bulunuyor.

Pilot davranışının dinamik uçuş verilerinde bir yapay sinir ağı içinde modellenerek (açıklanabilir yapay zeka), gerçek uçuş harekatına uygun öğretilmesi için üst seviye kararlardan alt seviye kararlara kadar yapay zeka temelli bilişsel pilot modellerinin geliştirilmesi çalışmasına ihtiyaç duyuluyor. Proje sonunda, istenilen harekat senaryosunun, simülasyon ortamında belirtilen başarı kriterlerini sağlayacak şekilde gerçekleştirebilecek bir modelin TUSAŞ’a kazandırılması amaçlanıyor.

En kötü durum için hassas tahmin

Zaman kritik yazılımların belirlenen donanım platformlarında en kötü durum yürütme süresinin tahmini olarak tespiti hava araçları ve uzay araçlarının güvenirliği, kalifikasyonu ve sertifikasyonu açılarından önem taşıyor. En kötü durum yürütme süresinin üst sınırının tespitinde statik, ölçüm tabanlı, istatistiksel olasılık temelli ve hibrit metotlar öne çıkıyor. Özellikle ölçüm tabanlı olarak hedef donanım üzerinde yapılan analizler, performans problemlerinin geç tespit edilmesine sebep oluyor. Geliştirme aşamasında bu analizlerin hedef donanım kısıtı olmadan statik olarak yapılabilmesi, oluşacak risklerin ve problemlerin daha önceden tespit edilmesine önemli katkı sağlıyor.

Mevcut performans ve sertifikasyon araçlarına entegre edilen analiz araçları söz konusu ihtiyacı karşılamadığında, yazılımda proseslerin yeniden tasarımı, kodlanması ve donanım çözümlerinin düzeltilmesini gerektiriyor. Bu dönemin artan yazılım/donanım ihtiyaçları nedeniyle hava ve uzay araçlarında bu sürelerin çok daha hassas tahmin edilmesine ihtiyaç bulunuyor. Uydu Platformları İçin En Kötü Durum Çalışma Zamanı Analiz Aracının Geliştirilmesi çağrısıyla uydu platformlarına yönelik, gerçek zamanlı, karmaşık algoritmalı ve kaynak kısıtlı yazılımların söz konusu hedef donanım platformları için etkin ve gerçekçi en kötü durum yürütme süresi üst sınırlarını statik olarak analiz edebilecek bir yazılım çözümüne ulaşılması hedefleniyor.

Büyük uçak parçaları hızlı ve hassas montajlanacak

TUSAŞ’ın paydaşlarıyla hayata geçirmeyi amaçladığı bir diğer proje Lazer (Ölçüm Aleti) Entegre Montaj Fikstürü Kontrol Sistemi ve Yazılımı Tasarımı olarak dikkati çekiyor.

Hava aracının alt-montaj büyük gövde parçalarının birleştirilmesinde, gövde parçalarının doğru konuma taşınması, yerleştirilmesi ve ilgili montaj indeksine getirilmesi, standart yöntemlerle, her bir mekanik eyleyici tek başına kontrol edilerek, personelin montaj hassasiyeti ve uzun sürelerde personellerin birbirleriyle yoğun koordinasyonuyla gerçekleştiriliyor.

Buna karşın bugünün montaj hatlarında, artan müşteri siparişleri nedeniyle daha esnek ve daha kısa sürede gövde parçalarının otomatik olarak yerleştirilmesi ve montaj indeksine getirilmesi ihtiyacı bulunuyor. Lazer ölçüm destekli bütünleşik montaj fikstürü kontrol sistemi ve yazılımı ile büyük gövde parçalarının kısa sürelerde, otomatik ve hassas montajı hedefleniyor.

ETİKETLER:
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.