SON DAKİKA
Kovid-19 salgınının ortaya çıktığı Vuhan'da yaşayanların tümüne virüs testi yapılacak
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Devlet Bilgi Koordinasyon Merkezi'nde orman yangınlarıyla ilgili toplantıya başkanlık etti
Marmaris'te evi yanmaktan son anda kurtulan Mesut Akgül, o anları anlattı
Cumhurbaşkanı Erdoğan başkanlığındaki Yüksek Askeri Şura yarın toplanacak
BAŞKAN PALANCIOĞLU ANKARA’DA MELİKGAZİ İÇİN ÇALIŞIYOR
KAYSERİ AK PARTİ TEŞKİLATI BASINLA HASBİHAL ETTİ
Manavgat'taki orman yangınından yaralı kurtulan 'Şanslı'ya şefkat eli
'Üniversiteni Keşfet YÖK Sanal Fuarı 2021' başladı
Beyrut'un eğlence mekanlarıyla meşhur Cımmeyze bölgesi bir yıldır patlama faciasının izlerini taşıyor
Türkiye, Beyrut Limanı'ndaki büyük patlamayla sarsılan Lübnan'ın imdadına ilk yetişenlerden oldu
İran'ın yeni Cumhurbaşkanı Reisi mazbatasını aldı
Manavgat'taki orman yangınlarına havadan ve karadan müdahale ediliyor
Beyrut Limanı bir yıl önceki patlamadan sonra uluslararası firmaların odağı haline gelse de hala imardan uzak
Bitlis'te sağlık ekipleri aşılamada 'turuncu' seferberliği başlattı
Antik kentin üzerine kurulu ilçede yer arayışı
Antalya'daki orman yangınlarına etkin müdahale için Ukrayna'nın 2 uçağı destek veriyor
Antalya ve Muğla'daki yangınların söndürülmesi için 112 TOMA görev yapıyor
Dünya genelinde Kovid-19'dan iyileşenlerin sayısı 180 milyonu geçti
ALES başvuruları başladı
Bakan Akar: TSK yangınla mücadelede her zaman, her yerde milletinin emrinde
Dolar 8,4092
Euro 9,9984
Altın 489,72
BİST 1.404
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Kayseri 32°C
Az Bulutlu
Kayseri
32°C
Az Bulutlu
Çar 34°C
Per 35°C
Cum 35°C
Cts 33°C

Güreşten öte bir kültür yansıması: Kırkpınar

“Yağlı güreşin olimpiyatı” olarak bilinen Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri, geçmişin emanetini geleceğe taşımanın gururuyla bir kez daha pehlivanları kardeşlik, centilmenlik ve yiğitlik düsturuyla buluşturacak.

Güreşten öte bir kültür yansıması: Kırkpınar
A+
A-
05.07.2021
588
ABONE OL

Kendine has ritüelleriyle ön plana çıkan Tarihi Kırkpınar Güreşleri, geçmişin mirasını geleceğe taşımaya devam ediyor.

Türk güreşinin en büyük organizasyonu kabul edilen 660’ıncı Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri, 9 Temmuz Cuma günü başlayacak. Minik pehlivanların kol bağlamasıyla gelenek bir kez daha tekrarlanacak.

Güreş ağasının seçileceği, çeşitli boylarda müsabakaların yapılacağı ve Türkiye’nin başpehlivanının belirleneceği tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri, renkli görüntülere sahne olacak.

Efsanenin doğuşu

Tarihi Kırkpınar Güreşleri’nin, Rumeli’nin fethine giden 40 akıncıdan Ali ile Selim kardeşlerin, birbirleriyle saatlerce güreşip can vermeleri sonrası ortaya çıktığı kabul edilir.

Galibi belli olmayan bir güreşte can veren iki akıncıya vefa olarak 660 yıldır devam eden tarihi güreşlerin, bazıları değişime uğrasa da asırlardır gelenekleriyle geleceğe taşınan “olmazsa olmazları”, Kırkpınar’ı efsane yapmaya devam ediyor.

Neden güreşte yağlanma var?

Diğer güreşlerden “yağlanma” ritüeliyle kendisini ayıran branş, Türk halkının dünya sporuna bir armağanı olarak gösteriliyor.

Kispetten başka vücutta tutacak yer bırakmaması nedeniyle pehlivanların yağ ile de mücadele ettiği güreşlerde en iyi olabilmek için, diğer güreş branşlarına göre çok daha fazla efor sarf edilmesi gerekiyor.

Güreş tarihçilerinden Ali Gümüş, Rumeli’deki ilk güreşlerde meydanın sivrisinekten geçilmemesi nedeniyle, yağın güreşle buluştuğu tezini ortaya atıyor.

Zeytinyağı sürülen vücuda sivrisineğin gelmemesi üzerine Rumeli’deki güreşlerde başlanan yağlanma, bir süre sonra branşın adına da kurallarına da etki ediyor.

Yağlı güreş oyunları

Ayakta ve yerde yapılan güreşlerde oyunlar, “elense”, “tırpan”, “kaz kanadı”, “ayakta güreşi bağlama”, “budama”, “paça”, “kazık”, “kepçe”, “kemane”, “kolbastı”, “köstek”, “künde”, “boyunduruk”, “kurt kapanı”, “yanbaş”, “sarma” olarak sıralanıyor.

Yağlı güreş kurallarına göre, rakibi sırt üstü getirmek, rakibini kucaklayıp, ayağını yerden kesmiş vaziyette en az üç adım taşımak, rakibi pes ettirmek, rakibin ayağından kispetini çıkarmak ya da boydan boya kispetin yırtılması, galibiyet anlamına geliyor.

Güreşlerde hakeme, seyirciye, rakibe söz ya da işaretle hakaret etmek, rakiple tartışmak, güreşi sulandırmak, şike yapmak, güreş kurallarına uymamak, hakeme riayet etmemek de ceza gerektiriyor.

Kırkpınar’a özel terimler

Kırkpınar’a özel bazı terimlerin anlamı şöyle:

Ağa: Eskiye nazaran şimdi sadece bir simge durumunda olsa da ağa, Kırkpınar’ın vazgeçilmez ögelerinin başında geliyor. Eskiden güreşleri düzenleyen, konukları ağırlayan, ödüller dağıtan ağanın pek çok görevi Edirne Belediyesi ve Türkiye Güreş Federasyonu tarafından yapılıyor.

Başpehlivan: Kırkpınar’da baş güreşlerinde rakibini yenen pehlivan Türkiye başpehlivanı unvanını alıyor. Bu unvanı 3 kere üst üste alan başpehlivan, altın kemerin daimi sahibi oluyor.

Kispet: Manda ve dana derisinden yapılan pehlivan giysisine verilen ad. Beli sarması için bel kısmında kalın bir ip bulunan kispetin, paça kısmı da bir sicimle bağlanır. İyi bağlanmayan bir paça, rakip güreşçinin parmaklarını paçadan içeri sokup yenmesi anlamına gelir. Kispetler zembil adı verilen hasır çantalarla taşınır.

Peşrev: Pehlivanın rakibiyle güreşe tutuşmadan önce yaptığı egzersizlerin bütünüdür. Belirli bir ritüeli bulunan peşrev, pehlivanı seyreden izleyiciyi coşturarak, güreşçiye moral de yükler. Hakem heyeti önünde toplanan pehlivanlar, cazgırın tanıtımıyla peşreve başlar. Üç ileri, üç geri gidişten sonra yere sol diz ile çökülür. Önce sağ el yere, dize, dudağa ve alına vurulur. Bu şekilde çayırda gidiş geliş yapılır. Bu sırada karşılaşılan rakibin paçaları yoklanır, sırtı sıvazlanır, enseler bağlanır, el tutuşulur.

Yağlanma: Güreşte, her iki pehlivan da müsabaka öncesi yağlanır. Yağ sürülen vücut kolay kavranamaz. Pehlivanlar, omuzlarına, göğüslerine, kol ve kispetlerine yağ sürer.

Cazgır: “Salavatçı” da denilen cazgır, hakem heyetinin eşleştirdiği pehlivanların adlarını, memleketlerini uygun manilerle söyleyip, pehlivanları güreşe dua ile davet eder.

Davulcu ve zurnacı: Güreşlerin olmazsa olmaz ögelerindendir. Çaldıkları ezgilerle pehlivanları ve seyirciyi coştururken, kimi zaman da güreşteki temponun düştüğünü, vuruşlarıyla pehlivanlara aktarırlar.

Kırmızı dipli mum: Kırkpınar’ın davet simgesidir.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.